W środę rozpoczął się 2026 rok według kalendarza juliańskiego, używanego przy ustalaniu dat większości świąt religijnych prawosławnych i staroobrzędowców w Polsce.
Podobnie jak Boże Narodzenie, również Nowy Rok w kalendarzu juliańskim (czyli według tzw. starego stylu) przypada trzynaście dni później, niż w powszechnym kalendarzu gregoriańskim.
W części kraju nadejście nowego roku juliańskiego było okazją do świętowania; sylwester juliański zwany jest m.in. małanką, bogatym albo szczodrym wieczorem. W Białymstoku i w południowo-wschodniej części województwa podlaskiego można było w nocy z wtorku na środę bawić się m.in. na balach w restauracjach czy salach bankietowych, na niektórych takich imprezach grały zespoły znane w środowisku mniejszości narodowych, mieszkających w tym regionie.
Specjalny program z życzeniami noworocznymi i taneczną muzyką nadawało Polskie Radio Białystok.
Dla osób obchodzących Boże Narodzenie według kalendarza juliańskiego, 31 grudnia był jeszcze dniem postu (wigilia Bożego Narodzenia Kościołów wschodnich wypada 6 stycznia w kalendarzu gregoriańskim). Dlatego ze względów religijnych wielu prawosławnych świętowało wówczas koniec roku skromnie lub wcale.
13 i 14 stycznia – podobnie jak 31 grudnia i 1 stycznia – w województwie podlaskim, gdzie są największe w kraju skupiska wiernych Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego (PAKP), nie obowiązuje zakaz używania wyrobów pirotechnicznych.
W Białymstoku było słychać, że świętujący sylwestra juliańskiego witają nowy rok fajerwerkami.
Taką możliwość wykorzystali też kibice piłkarscy Jagiellonii Białystok, organizując we wtorkowy wieczór happening „jagiellońskie racowisko”, by upamiętnić kolejną rocznicę powstania klubu. To akcja zapoczątkowana w 2020 r., gdy przypadało stulecie założenia Jagiellonii. Tym razem ich happening, podczas którego rozbłysły setki rac, zorganizowany został na Rondzie Jagiellonii Białystok – zlokalizowanym na wjeździe do miasta od strony Warszawy – i połączono go z akcją wciągnięcia flagi na maszt, zbudowany w ramach projektów z budżetu obywatelskiego Białegostoku.
14 stycznia (czyli 1 stycznia w kalendarzu juliańskim) jest w Cerkwi dniem świątecznym – przypada wówczas święto Obrzezania Pańskiego, upamiętniające też nadanie Jezusowi imienia. Wspomina się tego dnia również św. Bazylego Wielkiego, autora wielu dzieł teologicznych – nazywanego jednym z ojców Kościoła.
Prawosławie jest drugim co do liczby wiernych wyznaniem w Polsce. Hierarchowie PAKP liczbę wiernych w kraju szacują na 450-500 tys. W Narodowym Spisie Powszechnym przeprowadzonym w 2021 r. przynależność do Kościoła prawosławnego w Polsce zadeklarowało (pytanie o wyznanie było dobrowolne, można było odmówić na nie odpowiedzi) niecałe 151,7 tys. osób. Przyjmuje się, że największe skupiska prawosławnych są w regionie północno-wschodnim.(PAP)
Red. OKO
PAP
