Koncert chóru „Błagowiest” z Rygi na Łotwie – ubiegłorocznego zdobywcy Grand Prix – zainaugurował w poniedziałek wieczorem Hajnowskie Dni Muzyki Cerkiewnej w Hajnówce. W części konkursowej tego festiwalu weźmie udział blisko 30 chórów i zespołów z dziewięciu krajów.
To wykonawcy z Polski, Bułgarii, Czarnogóry, Egiptu, Gruzji, Indii, Łotwy, Serbii i Ukrainy. W związku z sytuacją międzynarodową i agresją rosyjską na Ukrainę nie ma – podobnie jak we wcześniejszych latach – chórów z Rosji i Białorusi, czyli krajów tradycyjnie kojarzonych z prawosławiem.
Koncerty konkursowe odbywać się będą od wtorku do piątku. W sobotę nastąpi ogłoszenie wyników, a wyróżnione chóry wystąpią w koncercie laureatów.
Hajnowskie Dni Muzyki Cerkiewnej odbywają pod patronatem Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego (PAKP). Cechą charakterystyczną tego festiwalu jest liczny udział chórów parafialnych, na co dzień wykonujących muzykę cerkiewną podczas uroczystości religijnych.
Festiwal w Hajnówce ma już 45-letnią tradycję; pod obecną nazwą organizowany jest od 2002 roku z błogosławieństwem zwierzchnika Cerkwi w Polsce metropolity Sawy. Tradycyjnie odbywa się w maju; jedynie w okresie pandemii był przenoszony na wrzesień.
Metropolita Sawa napisał w liście do uczestników, organizatorów i festiwalowej publiczności, że hajnowski festiwal jednoczy ludzi i stał się jednym z ważniejszych wydarzeń w regionie.
Podkreślił, że śpiew stanowi dziedzictwo Cerkwi i jej tradycję. „To także żywe świadectwo naszego życia duchowego, swoją formą oddziaływuje twórczo i służy wielkiemu celowi, jakim jest wzniesienie ludzkiego ducha ku pięknu niebiańskiego ducha. Jest to sposób modlitwy, kontemplacji, naszej rozmowy z Bogiem” – napisał metropolita. Jego list odczytał prawosławny abp bielski Grzegorz.
Metropolita zwrócił przy tym uwagę, że „współczesny świat nie przypomina zgodnie brzmiącego chóru, jest podzielony, pełen nieporozumień, konfliktów zbrojnych i wojen, narody są dalekie od harmonijnej współpracy, a człowiek jest zachęcany do egoistycznej troski o samego siebie”.
Podkreślał, że taki świat wymaga od ludzi „chrześcijańskiego działania”.
Wśród gości poniedziałkowego koncertu inauguracyjnego w hajnowskim soborze św. Trójcy (gdzie będą się odbywały również przesłuchania konkursowe i koncert galowy) byli hierarchowie PAKP, duchowni Kościoła katolickiego, przedstawiciele władz państwowych, samorządowcy i służby mundurowe.
Festiwal ma honorowy patronat prezydenta RP Karola Nawrockiego, który w swoim liście napisał, że śpiew cerkiewny uchodzi obecnie za – jak to ujął – jedno z najwspanialszych dzieł człowieka jednocześnie angażujących ciało, umysł i ducha.
Nawiązując do słów Jana Pawła II i jego zaangażowania w dialog ekumeniczny podkreślił, że „Polska z uwagi na swoje położenie w środku Europy oraz tożsamość słowiańską i łacińską powinna być miejscem, w którym dialog Zachodu i Wschodu przynosi wymierne i trwałe efekty”.
– Śpiew w świątyni ma ten charakter pięknej modlitwy, która powoduje, że naprawdę wierzymy w jej przesłanie, bo jest tak wyjątkowo szczera – mówił wicemarszałek Senatu Maciej Żywno.
Wojewoda podlaski Jacek Brzozowski ocenił, że festiwal „łączy modlitwę ze sztuką na najwyższym światowym poziomie”.
– Żyjemy w świecie, w którym bardzo potrzebujemy punktów odniesienia, drogowskazów, które nie pozwolą nam się, jako ludziom, zagubić. Nie mam żadnych wątpliwości, że modlitwa była i jest takim drogowskazem, naszym chrześcijańskim punktem odniesienia – powiedział.
Podkreślał, że wyróżnikiem regionu jest jego wielokulturowość. – Ten wzajemny szacunek, który każdego dnia okazujemy sobie – mówił.
Wieloletniemu dyrektorowi festiwalu ks. Michałowi Niegierewiczowi, wojewoda wręczył brązowy medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. Nadaje go Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego osobom szczególnie wyróżniającym się m.in. w działalności kulturalnej lub w ochronie kultury i dziedzictwa narodowego.
Hajnowskie Dni Muzyki Cerkiewnej to nie jedyny festiwal tej muzyki, który odbywa się w województwie podlaskim, uważanym za centrum prawosławia w Polsce. W drugiej połowie maja w Białymstoku będzie miała miejsce tegoroczna edycja Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka 2026”, który ponad 20 lat temu został przeniesiony z Hajnówki do stolicy regionu.(PAP)
Red. OKO
Fot. PUW
PAP
